TỔNG QUAN THỊ TRƯỜNG   FOREX   DẦU

Dầu ổn định trở lại, diesel lập kỷ lục giữa lúc căng thẳng Iran vẫn âm ỉ

Fed duy trì lập trường diều hâu, ngoại giao với Iran đình trệ và chi phí nhiên liệu lập kỷ lục cùng lúc tạo áp lực lên thị trường trong tuần này

Ban Tin tức Followme  |  Ngày 22 tháng 9, 2026  (UTC+7)

Giá dầu đã có nhịp hồi phục trong phiên thứ Ba sau 4 phiên giảm liên tiếp. WTI quay trở lại vùng $92,30–$92,50/thùng, chủ yếu nhờ kỳ vọng rằng Washington và Tehran có thể tiến hành đối thoại trong tuần này. Tổng thống Donald Trump sẽ phát biểu tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc ở New York và có khả năng gặp Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian bên lề sự kiện. Ông cũng được kỳ vọng sẽ có các cuộc gặp với lãnh đạo các quốc gia vùng Vịnh và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Tuy nhiên, hiện chưa có cuộc gặp nào được xác nhận chính thức. Vì vậy, nhịp tăng của WTI hiện giống một đợt mua bù vị thế bán sau chuỗi giảm mạnh hơn là dấu hiệu cho thấy thị trường đang thực sự định giá khả năng đạt được bước tiến ngoại giao đáng kể.

Trong khi để ngỏ khả năng đàm phán, Washington vẫn không nới lỏng áp lực trừng phạt. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết từ ngày 23/9/2026, các hãng hàng không Iran sẽ bị loại khỏi hệ thống hàng không quốc tế; bất kỳ doanh nghiệp nước ngoài nào cung cấp nhiên liệu, dịch vụ hoặc bán vé cho các hãng này đều có nguy cơ bị hạn chế tiếp cận hệ thống tài chính sử dụng đồng USD. Song song đó, chính quyền Mỹ cũng đề xuất thành lập một quỹ trị giá $5 tỷ nhằm tái thiết cơ sở hạ tầng bị chiến tranh tàn phá tại Trung Đông và giảm sự phụ thuộc của khu vực vào eo biển Hormuz. Khi đặt hai thông tin này cạnh nhau, thông điệp trở nên khá rõ ràng: Washington dường như không chỉ hướng đến một thỏa thuận nhanh chóng, mà đang chuẩn bị cho một giai đoạn căng thẳng kéo dài cùng một hệ thống hạ tầng ít phụ thuộc hơn vào Hormuz.

Trên thực địa, tình hình vẫn chưa thực sự hạ nhiệt. Lực lượng Houthi tại Yemen tuyên bố thực hiện thêm các cuộc tấn công nhằm vào Riyadh và một cơ sở của Saudi Aramco tại Yanbu, đồng thời tìm cách cô lập các lực lượng được Saudi Arabia hậu thuẫn khỏi khu vực ven Biển Đỏ. Theo các báo cáo, Trung Quốc đang gây sức ép lên Tehran nhằm kiềm chế nhóm này. Dù vậy, hoạt động xuất khẩu dầu thô của Saudi Arabia qua eo biển Hormuz vẫn duy trì ở khoảng 2,9 triệu thùng/ngày. Dữ liệu theo dõi tàu dầu cũng cho thấy số lượng siêu tàu chở dầu tại các cảng vùng Vịnh của Saudi Arabia đang ở mức cao nhất kể từ tháng 6. Nguồn cung vẫn đang được duy trì, nhưng tâm lý thị trường thì chưa ổn định.

Thị trường nhiên liệu mới là nơi áp lực thực sự trở nên rõ ràng. Giá dầu diesel tại Mỹ vừa lập kỷ lục trên $5,80/gallon, tăng khoảng 55% kể từ khi xung đột bắt đầu vào cuối tháng 2, trong khi tồn kho diesel tại khu vực Bờ Đông Mỹ đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 1990. Đây không phải là con số mà thị trường có thể dễ dàng bỏ qua, bởi chi phí diesel cao sẽ trực tiếp đẩy chi phí vận tải đường bộ, nông nghiệp và logistics đi lên, đúng vào thời điểm mùa thu hoạch và nhu cầu sưởi ấm mùa đông bắt đầu tăng.

Trong khi đó, Fed lại đang phát đi tín hiệu cứng rắn hơn thay vì nới lỏng. Chủ tịch Fed St. Louis Alberto Musalem cho rằng việc tăng lãi suất sớm có thể giúp nền kinh tế tránh phải đối mặt với những đợt thắt chặt mạnh tay hơn sau này. Ông mô tả chính sách tiền tệ hiện tại là “trung tính đến tương đối nới lỏng” và ước tính lạm phát cơ bản đang dao động trong khoảng 2,5%–3%, vẫn cao hơn đáng kể so với mục tiêu của Fed. Các diễn biến liên quan đến dầu mỏ đang thu hút phần lớn sự chú ý trong tuần này, nhưng những phát biểu của Musalem có thể còn quan trọng hơn đối với hướng đi tiếp theo của đồng USD.

WTI   $96.55 tính đến ngày 22/9/2026 (UTC+7) - Xem biểu đồ trực tiếp →

CÁC DỮ KIỆN CHÍNH

• WTI: Giao dịch quanh vùng $92,30–$92,50, chấm dứt chuỗi 4 phiên giảm liên tiếp. Brent ở khoảng $100,57.
• Ngoại giao: Tổng thống Trump có thể gặp Tổng thống Iran Pezeshkian bên lề Đại hội đồng Liên Hợp Quốc trong tuần này. Iran cũng đã đưa ra các điều kiện với bên trung gian để nối lại đàm phán.
• Trừng phạt: Từ ngày 23/9/2026, các hãng hàng không Iran có thể bị cô lập khỏi hệ thống hàng không quốc tế, trong khi các bên cung cấp dịch vụ cho họ có nguy cơ đối mặt với các biện pháp trừng phạt thứ cấp.
• Quỹ tái thiết: Mỹ đề xuất quỹ trị giá $5 tỷ nhằm tái thiết hạ tầng Trung Đông và giảm sự phụ thuộc vào eo biển Hormuz.
• Các cuộc tấn công của Houthi: Nhóm này tuyên bố thực hiện các cuộc tấn công mới nhằm vào Riyadh và cơ sở của Saudi Aramco tại Yanbu. Trung Quốc được cho là đang gây sức ép lên Iran để kiềm chế Houthi.
• Dòng chảy qua Hormuz: Xuất khẩu dầu của Saudi Arabia vẫn duy trì quanh 2,9 triệu thùng/ngày; số lượng tàu dầu tại các cảng vùng Vịnh đang ở mức cao nhất kể từ tháng 6.
• Diesel: Giá tại Mỹ đạt kỷ lục $5,82/gallon, tăng 55% kể từ ngày 28/2/2026; tồn kho tại Bờ Đông xuống mức thấp nhất kể từ năm 1990.
• Fed: Musalem cho rằng tăng lãi suất sớm có thể tốt hơn việc phải tăng mạnh hơn sau này; lạm phát cơ bản hiện được ước tính ở mức 2,5%–3%.

ĐIỀU NÀY CÓ Ý NGHĨA GÌ VỚI THỊ TRƯỜNG?

Đà hồi phục của dầu hiện vẫn khá mong manh. Sau 4 phiên giảm liên tiếp, các vị thế bán đã tích tụ đáng kể. Vì vậy, chỉ cần xuất hiện khả năng Trump và Pezeshkian gặp nhau cũng đủ kích hoạt một đợt mua bù vị thế bán. Đó nhiều khả năng là yếu tố đang hỗ trợ giá dầu hiện tại, thay vì việc thị trường thực sự đánh giá rằng rủi ro địa chính trị đã giảm đáng kể. Nếu Đại hội đồng Liên Hợp Quốc không mang lại bất kỳ tiến triển nào, hoặc tệ hơn là xuất hiện những tuyên bố công khai cho thấy đàm phán đổ vỡ, WTI hoàn toàn có thể bật tăng trở lại nhanh chóng.

Câu chuyện đáng chú ý hơn lại nằm ở quỹ tái thiết, nhưng yếu tố này hiện chưa nhận được nhiều sự quan tâm. Một chính phủ khó có lý do để đề xuất đầu tư $5 tỷ vào hạ tầng giúp giảm phụ thuộc vào Hormuz nếu họ tin rằng căng thẳng sẽ sớm kết thúc. Điều này cho thấy Washington có thể đang chuẩn bị cho một kịch bản xung đột và hệ thống trừng phạt kéo dài hơn dự kiến. Tác động của yếu tố này có thể không xuất hiện ngay trong biến động giá ngày mai, nhưng có khả năng duy trì phần bù rủi ro địa chính trị trong giá dầu trong nhiều tháng tới.

Ở chiều chính sách tiền tệ, thị trường có thể vẫn chưa phản ánh đầy đủ tín hiệu từ Fed. Giá diesel ở mức kỷ lục sẽ trực tiếp gây áp lực lên lạm phát toàn phần, đúng vào thời điểm Musalem và một số quan chức Fed cho rằng chính sách hiện tại vẫn chưa đủ hạn chế. Khi hai yếu tố này kết hợp, lập luận cho khả năng tăng lãi suất thay vì cắt giảm lãi suất trước kỳ họp FOMC tiếp theo sẽ trở nên đáng chú ý hơn. Đây cũng có thể trở thành một động lực hỗ trợ đồng USD độc lập với các diễn biến tại vùng Vịnh. So với những thông tin ngoại giao có thể thay đổi nhanh chóng sau một phát biểu tích cực, yếu tố chính sách tiền tệ thường mang tính bền vững hơn.

NHÀ GIAO DỊCH NÊN THEO DÕI GÌ?

Thông tin từ Đại hội đồng Liên Hợp Quốc: Việc xác nhận hoặc bác bỏ khả năng diễn ra cuộc gặp Trump–Pezeshkian có thể tác động ngay đến giá dầu và tâm lý rủi ro trên thị trường.

WTI tại vùng $90–$92. Nếu giá phá lên trên vùng này sau các tin tức ngoại giao tiêu cực, điều đó có thể cho thấy phần bù rủi ro vẫn đang hiện hữu. Ngược lại, nếu WTI không giữ được mốc $90 dù xuất hiện tin tích cực, thị trường có thể đã phản ánh phần lớn kỳ vọng giảm căng thẳng.

Giá diesel và crack spread: Diesel lập kỷ lục có thể là tín hiệu sớm của áp lực lạm phát. Biên lợi nhuận lọc dầu sẽ là chỉ báo quan trọng để đánh giá liệu áp lực này có đang lan rộng hay không.

Các phát biểu tiếp theo của quan chức Fed: Nếu nhiều quan chức khác bắt đầu đưa ra quan điểm tương tự Musalem, khả năng tăng lãi suất có thể được thảo luận nghiêm túc hơn tại kỳ họp tiếp theo.

Gián đoạn thực tế tại Hormuz: Cho đến hiện tại, các cuộc tấn công được công bố vẫn chưa làm gián đoạn đáng kể dòng chảy dầu. Một sự sụt giảm nguồn cung thực tế, thay vì chỉ thêm một tuyên bố tấn công, mới là yếu tố có khả năng tạo ra biến động lớn trên thị trường.

KẾT LUẬN Hiện tại, giá dầu đang giao dịch dựa trên kỳ vọng về những tín hiệu ngoại giao tích cực, trong khi Fed lại phải đối mặt với thực tế rằng chi phí nhiên liệu đang tiếp tục gia tăng. Cho đến khi Đại hội đồng Liên Hợp Quốc mang lại một tín hiệu đủ rõ ràng, khoảng cách giữa kỳ vọng ngoại giao và áp lực lạm phát thực tế vẫn sẽ là một trong những rủi ro đáng chú ý nhất đối với thị trường.

Muốn theo sát các diễn biến macro quan trọng có thể tác động mạnh đến thị trường?
👉 Theo dõi Followme Vietnam và xem Lịch Kinh tế Hàng tuần

 22 tháng 9, 2026 (UTC+7)  |  Báo cáo này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không cấu thành lời khuyên tài chính. © 2026 Followme News